Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Lý lịch tư pháp (Luật số 107/2025/QH15) được Quốc hội thông qua ngày 05/12/2025, có hiệu lực từ ngày 01/7/2026, với nhiều điểm mới nhằm cải cách thủ tục hành chính, tăng cường chuyển đổi số và bảo vệ dữ liệu cá nhân.
1. Những điểm mới nổi bật như sau:
(1) Thay đổi nhiệm vụ quản lý nhà nước về lý lịch tư pháp và dịch vụ công cấp Phiếu lý lịch tư pháp từ Bộ Tư pháp sang Bộ Công an.
(2) Tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin trong xây dựng cơ sở dữ liệu lý lịch tư pháp góp phần xây dựng Chính phủ số, thực hiện chuyển đổi số trong hoạt động của cơ quan nhà nước. Cơ sở dữ liệu được xây dựng tập trung tại Bộ Công an. Kết nối với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư và các cơ sở dữ liệu chuyên ngành. Tăng cường chia sẻ dữ liệu, bảo đảm an ninh, an toàn thông tin và bảo vệ dữ liệu cá nhân.
(3) Phiếu lý lịch tư pháp điện tử có giá trị pháp lý như bản giấy: Phiếu lý lịch tư pháp được cấp dưới dạng: Bản giấy; Bản điện tử. Hai hình thức có giá trị pháp lý như nhau. Thông tin lý lịch tư pháp điện tử được hiển thị trên ứng dụng định danh điện tử để người dân sử dụng khi cần.
(4) Hạn chế việc yêu cầu người dân nộp Phiếu lý lịch tư pháp
- Đối với Phiếu lý lịch tư pháp số 1: Luật quy định cơ quan, tổ chức, cá nhân không được yêu cầu cá nhân cung cấp thông tin lý lịch tư pháp hoặc Phiếu lý lịch tư pháp số 1, trừ trường hợp luật, nghị quyết của Quốc hội, pháp lệnh, nghị quyết của Ủy ban Thường vụ Quốc hội hoặc nghị định, nghị quyết của Chính phủ quy định cần sử dụng thông tin lý lịch tư pháp để phục vụ mục đích tuyển dụng, cấp giấy phép, chứng chỉ hành nghề đối với các ngành nghề, vị trí việc làm có liên quan đến quốc phòng, an ninh quốc gia, trật tự, an toàn xã hội, sức khỏe của cộng đồng hoặc để bảo vệ lợi ích của Nhà nước, quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của cá nhân khi tham gia các giao dịch dân sự, thương mại liên quan trực tiếp đến các đối tượng yếu thế trong xã hội.
- Đối với Phiếu lý lịch tư pháp số 2: Luật quy định thông tin lý lịch tư pháp, Phiếu lý lịch tư pháp được quản lý, sử dụng theo quy định của pháp luật về bảo vệ dữ liệu cá nhân đối với dữ liệu cá nhân nhạy cảm. Cơ quan, tổ chức, cá nhân không được yêu cầu cá nhân cung cấp Phiếu lý lịch tư pháp số 2.
(5) Luật quy định việc cung cấp thông tin lý lịch tư pháp theo yêu cầu của cơ quan tiến hành tố tụng, cơ quan nhà nước, tổ chức chính trị, Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam các cấp thay cho việc cấp Phiếu lý lịch tư pháp.
(6) Rút ngắn thời gian cấp Phiếu lý lịch tư pháp: Thời hạn cấp Phiếu: Không quá 05 ngày làm việc kể từ khi nhận đủ hồ sơ hợp lệ. Trường hợp cần xác minh thì không quá 15 ngày. Đây là cải cách đáng kể so với quy định trước đây (10 ngày, một số trường hợp 15 ngày).
(7) Bổ sung quy định về độ tuổi yêu cầu cấp Phiếu: Người từ đủ 16 tuổi trở lên mới có quyền yêu cầu cấp Phiếu lý lịch tư pháp của mình. Đây là quy định mới so với Luật năm 2009.
2. Các phương thức thực hiện thủ tục hành chính mới
(1) Trực tuyến toàn diện (Mặc định): Người dân thực hiện yêu cầu cấp Phiếu qua Cổng Dịch vụ công Quốc gia hoặc ứng dụng VNeID. Thông tin lý lịch tư pháp điện tử sẽ được tích hợp trực tiếp lên ứng dụng VNeID, có giá trị pháp lý tương đương bản giấy.
(2) Trực tiếp/Bưu chính: Phương thức nộp hồ sơ giấy truyền thống chủ yếu áp dụng đối với người nước ngoài hoặc những trường hợp công dân chưa có định danh điện tử./.
