Trụ sở UBND xã Nghĩa Phương
Xã Nghĩa Phương được thành lập và chính thức đi vào hoạt động từ ngày 01/7/2025 trên cơ sở sáp nhập các đơn vị hành chính gồm xã Nghĩa Phương cũ, xã Huyền Sơn và xã Trường Giang, theo Luật Tổ chức chính quyền địa phương số 72/QH15 ngày 16/6/2025 và Nghị quyết số 1658/NQ-UBTVQH15 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội về việc sắp xếp các đơn vị hành chính cấp xã của tỉnh Bắc Ninh năm 2025.
Sau khi sáp nhập, xã Nghĩa Phương có bộ máy chính quyền địa phương được tổ chức tinh gọn, hoạt động hiệu lực, hiệu quả, gồm: Phòng Kinh tế, Phòng Văn hóa – Xã hội, Văn phòng Đảng ủy – HĐND – UBND, 01 Trung tâm Phục vụ hành chính công và 01 Trung tâm Dịch vụ sự nghiệp công, đáp ứng yêu cầu quản lý, điều hành trong giai đoạn phát triển mới.
Đảng bộ xã Nghĩa Phương hiện có trên 800 đảng viên, sinh hoạt tại 52 tổ chức đảng trực thuộc, gồm: 02 đảng bộ cơ sở với 36 chi bộ nông thôn; 09 chi bộ trường học; 01 chi bộ Trạm Y tế; 01 chi bộ Công an xã; 01 chi bộ Quân sự; 01 chi bộ Trung tâm Dịch vụ sự nghiệp công; 01 chi bộ Ban Quản lý Khu du lịch sinh thái Suối Mỡ. Đội ngũ cán bộ, đảng viên luôn phát huy vai trò tiên phong, gương mẫu, góp phần nâng cao năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của tổ chức cơ sở đảng.
Xã có diện tích tự nhiên 88,3 km², dân cư phân bố tại 36 thôn, với dân số trên 27.000 người, gồm 07 dân tộc anh em cùng sinh sống: Kinh, Tày, Nùng, Dao, Hoa, Cao Lan, Sán Dìu. Đồng bào dân tộc thiểu số tập trung chủ yếu tại các thôn như Đồng Man, Hố Nước, Bãi Ô…, trong đó nhiều thôn có trên 90% là đồng bào dân tộc thiểu số. Mặc dù mang những nét văn hóa đặc trưng riêng, song các dân tộc luôn đoàn kết, giao thoa, tạo nên một không gian văn hóa đa dạng, hài hòa và giàu bản sắc.
Các giá trị văn hóa truyền thống tiếp tục được bảo tồn và phát huy. Đối với dân tộc Kinh, tín ngưỡng thờ Mẫu Tam phủ của người Việt đã được UNESCO công nhận là Di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại. Đối với đồng bào Tày, Nùng, di sản Hát Then – đàn Tính được gìn giữ và truyền dạy. Cùng với đó là nhiều phong tục, tập quán, lễ hội truyền thống, góp phần làm phong phú đời sống văn hóa tinh thần của nhân dân.
Xã Nghĩa Phương có địa hình đa dạng với núi đồi, sông suối, hồ đập lớn và nhiều tuyến giao thông trọng yếu, đặc biệt là tuyến đường tâm linh tỉnh lộ 293, tạo điều kiện thuận lợi cho phát triển kinh tế – xã hội, nhất là trong lĩnh vực du lịch sinh thái, du lịch tâm linh và dịch vụ.
Dưới sự lãnh đạo toàn diện của Đảng, kinh tế – xã hội của xã đạt nhiều kết quả nổi bật. Trong giai đoạn 2020–2025, tổng giá trị sản xuất đạt 3.623,4 tỷ đồng. Toàn xã đã triển khai và hoàn thành 95 công trình xây mới, nâng cấp, cải tạo, với tổng vốn đầu tư trên 121,854 tỷ đồng. Công tác thu hút đầu tư được đẩy mạnh, các doanh nghiệp trên địa bàn đã tạo việc làm ổn định cho khoảng 1.900 lao động.
Sản xuất nông nghiệp được quan tâm chỉ đạo theo hướng ứng dụng khoa học – kỹ thuật, nâng cao giá trị gia tăng. Tổng diện tích gieo trồng hằng năm đạt 2.877 ha, trong đó diện tích cây lương thực là 1.530 ha, năng suất bình quân đạt 64 tạ/ha. Các sản phẩm nông nghiệp chủ lực như na, vải thiều, táo Đài Loan tiếp tục mang lại hiệu quả kinh tế cao; giá trị bình quân trên 01 ha đất nông nghiệp đạt trên 106 triệu đồng/năm. Tỷ lệ che phủ rừng đạt trên 46%, góp phần bảo vệ môi trường sinh thái và phát triển bền vững.
Hoạt động thương mại – dịch vụ phát triển đa dạng; công tác quản lý thu – chi ngân sách được thực hiện đúng quy định; các thành phần kinh tế phát triển đồng bộ; quản lý tài nguyên, khoáng sản và bảo vệ môi trường được tăng cường; kinh tế vùng đồng bào dân tộc thiểu số có nhiều chuyển biến tích cực. Các lĩnh vực giáo dục – đào tạo, y tế, văn hóa, thể thao, an sinh xã hội được quan tâm đầu tư, đạt nhiều kết quả quan trọng; quốc phòng – an ninh được giữ vững, trật tự an toàn xã hội được bảo đảm.
Xã Nghĩa Phương được thành lập trên nền tảng một hệ thống chính trị ổn định, hoạt động hiệu quả. Đảng ủy, HĐND, UBND, Ủy ban MTTQ và các đoàn thể chính trị – xã hội cùng toàn thể nhân dân trong xã luôn đoàn kết, thống nhất, nỗ lực hoàn thành tốt các nhiệm vụ chính trị trong giai đoạn mới.
Hiện nay, Đảng bộ, chính quyền và nhân dân xã Nghĩa Phương đang vững bước trên con đường đổi mới, đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa nông thôn; tiếp tục phát huy tiềm năng, lợi thế, viết tiếp những trang sử mới đầy tự hào. Diện mạo quê hương ngày càng khởi sắc, đời sống nhân dân không ngừng được nâng cao; các mô hình kinh tế hiệu quả được nhân rộng; bản sắc văn hóa truyền thống được bảo tồn và phát huy.
Cùng với Lễ hội Đền Suối Mỡ – lễ hội truyền thống được tổ chức vào ngày 01/4 âm lịch hằng năm, xã Nghĩa Phương hiện có nhiều di tích lịch sử – văn hóa và các quần thể đền, chùa mới được phục dựng, góp phần giáo dục truyền thống, đáp ứng nhu cầu sinh hoạt văn hóa – tín ngưỡng của nhân dân và thúc đẩy phát triển du lịch địa phương.
