Trong những năm gần đây, các bệnh truyền nhiễm nguy hiểm trên động vật như Cúm gia cầm, Lở mồm long móng và Dịch tả lợn Châu Phi vẫn tiềm ẩn nguy cơ bùng phát, gây thiệt hại lớn cho ngành chăn nuôi, ảnh hưởng đến đời sống người dân, môi trường và an toàn thực phẩm. Đặc biệt, bệnh Cúm gia cầm còn có nguy cơ lây sang người, đe dọa sức khỏe cộng đồng.
Nhằm chủ động kiểm soát dịch bệnh, bảo vệ sản xuất chăn nuôi và sức khỏe nhân dân, UBND tỉnh Bắc Ninh đã ban hành Kế hoạch số 221/KH-UBND ngày 16/6/2026 về phòng, chống các bệnh Cúm gia cầm, Lở mồm long móng và Dịch tả lợn Châu Phi giai đoạn 2026 - 2030 với mục tiêu giảm tối thiểu 30% số ổ dịch và số vật nuôi bị tiêu hủy do các bệnh này so với giai đoạn 2020 - 2025; bảo đảm trên 80% tổng đàn vật nuôi thuộc diện tiêm phòng được tiêm vắc xin đầy đủ; xây dựng các cơ sở, vùng chăn nuôi an toàn dịch bệnh phục vụ tiêu thụ trong nước và hướng tới xuất khẩu.
Để phòng, chống dịch bệnh hiệu quả, các tổ chức, cá nhân chăn nuôi cần thực hiện nghiêm các biện pháp chăn nuôi an toàn sinh học như: lựa chọn con giống có nguồn gốc rõ ràng; sử dụng thức ăn, nước uống bảo đảm vệ sinh; thường xuyên vệ sinh, tiêu độc, khử trùng chuồng trại; xử lý tốt chất thải chăn nuôi; kiểm soát người và phương tiện ra vào khu vực chăn nuôi; không sử dụng thức ăn thừa chưa qua xử lý; thực hiện khai báo kịp thời khi phát hiện động vật ốm, chết bất thường.
Người chăn nuôi cần chủ động tiêm phòng đầy đủ các loại vắc xin theo hướng dẫn của cơ quan chuyên môn; thực hiện tiêm phòng đúng thời gian, đúng đối tượng và tiêm phòng bổ sung cho đàn vật nuôi mới phát sinh. Tiêm phòng là biện pháp hữu hiệu giúp tạo miễn dịch bảo vệ vật nuôi, giảm nguy cơ phát sinh và lây lan dịch bệnh.
Các hộ chăn nuôi tuyệt đối không mua bán, vận chuyển, giết mổ, tiêu thụ động vật mắc bệnh, nghi mắc bệnh hoặc sản phẩm động vật không rõ nguồn gốc. Khi phát hiện gia súc, gia cầm có dấu hiệu mắc bệnh hoặc chết bất thường, cần báo ngay cho chính quyền địa phương hoặc cơ quan thú y để được hướng dẫn xử lý kịp thời; không giấu dịch, không tự ý bán chạy vật nuôi mắc bệnh.
Các cơ sở giết mổ, kinh doanh, vận chuyển động vật và sản phẩm động vật phải thực hiện đầy đủ các quy định về kiểm dịch, kiểm soát giết mổ và vệ sinh thú y; chỉ vận chuyển, kinh doanh động vật, sản phẩm động vật có nguồn gốc rõ ràng, bảo đảm điều kiện vệ sinh an toàn thực phẩm.
Các địa phương cần tăng cường công tác giám sát dịch bệnh, tổ chức tổng vệ sinh, tiêu độc khử trùng môi trường định kỳ; đẩy mạnh tuyên truyền nâng cao nhận thức của người dân về nguy cơ dịch bệnh và các biện pháp phòng, chống dịch. Đồng thời, phát huy vai trò của hệ thống thông tin cơ sở, các tổ chức đoàn thể và cộng đồng trong việc phát hiện, thông tin và xử lý dịch bệnh ngay từ cơ sở.
Phòng, chống dịch bệnh động vật là trách nhiệm của cả hệ thống chính trị và toàn xã hội. Mỗi người dân, mỗi hộ chăn nuôi hãy chủ động thực hiện các biện pháp phòng bệnh, chấp hành nghiêm các quy định của pháp luật về chăn nuôi và thú y, góp phần bảo vệ đàn vật nuôi, phát triển chăn nuôi bền vững, bảo đảm an toàn thực phẩm và sức khỏe cộng đồng./.